Tomris Yazıcı nerede? Kurtuluşa gideceğini sanırken Tatavla’da inmek
Bugün Ankara’da 20.30’da tok ve davudi sesli “Baş Bariton” Ekrem Güyer‘i dinleyeceksiniz.
(1921-1954)
Nihavend ve Rast makamından seçtiği cidden güzel şarkılar onun mahsus karakteri olan sesini bir kat daha size sevdirecektir. Aslen Egeli olan bu derin duyuşlu sanatkârın, bugün okuyacağı eserler arasında bilhassa Mahmud Celâleddin Paşa‘ya ait bir Rast şarkı var ki, bu şarkının sözleri de Paşa’ya aittir. Mahmud Celâleddin Paşa, musikimize ölmez eserler kattığı kadar güzel şiirleri havi bir de divan bırakmıştır. Divanındaki şiirlerin pek çoğu bir çok bestekârlar tarafından bestelenmiştir. Rast şarkısının sözlerini yazalım:
Fitneler gizlenmiş mahmur gözüne
Nazlanır sevdiğim baksam gözüne
Gönül aldanıyor tatlı sözüne
Nazlanır sevdiğim baksam gözüne
Bu akşam İzmir Radyosu’nun 17.30’daki fasıl musikisi seansında bilmem Tomris Yazıcı‘nın eksikliğini hissedecek misiniz? Bu parlak sesli okuyucumuzun aylardır yaptığı memleket turnesi sırasında kulaklar onun fasıldaki ahenkli sesini aramakta idi.
Son radyo magazin mecmualarından öğreniyoruz ki, o İstanbul’da kalmaya ve İzmir’e dönmemeye karar vermiş.
____
Herkes dilediğini vermekte ve işlemekte muhtardır, bir şey diyemeyiz. Yalnız bu münasebetle İzmir’de kalan değerli bir kaç kızımızın da kulağına küpe kalması maksadıyla bir noktayı hatırlatmalıyım. İstanbul, ses sanâtkarları için, hele kadın veya kızlarımız için, hele bir de fizik bakımından cazip iseler göz alıcı bir şehrimizdir. İstanbul sahnesinde, meselâ, bizim kızımız Tomris‘in gözükmesi pek erken değil mi? As mevkiine gelmiş olmadıkça sahne hayatına çıkanların akıbeti daima sönmekten ibarettir. Bu satırların sahibi onu içkili gazino ve sahneden kurtarmakla her şeyi halledemediğini şimdi anlamış bulunuyor.
Asıl dava onun kendisini kurtarabilmesi idi.
Büyük bir irade çalışma ve sabır isteyen bu kurtuluş imtihanından Tomris, eğer haberler doğru ise, kendisini kurtaramamıştır. Kurtuluşa gidiyorum diye bindiği tramvayın kendisini Tatavla’da bırakmasından korkulur.
Küçük bilgiler
Hangi notlar, hangi makamlar giriş bakımından esas olur? Bu noktayı kısaca aydınlatayım: Gözünüzün önüne bir porte getirin. İlk “pest”ten yani ilk porte çizgisinin en altından itibaren sıra ile her sesin karşılığı olan özel adları yazalım:
Sol-Pest Rast
La-Pest Dügâh
Si-Pest Segâh
Do-Pest Çargâh
Re-Yegâh
Mi-Hüseyni Aşiran
Fa-Acem Aşiran
Sol-Rast
La-Dügâh
Si-Segâh
Do-Çargâh
Re-Neva
Mi-Hüseyni
Fa-Acem
Sol-Gerdaniye
La-Muhayyer
Si-Tiz Segâh
Do-Tiz Çargâh
Re-Tiz Neva
Mi-Tiz Hüseyni
Fa-Tiz Acem
Sol-Tiz Gerdaniye
Şardağ, R. (1953, Mart 31). İzahlı Radyo Programları ve Güfteleri / Paşanın mahmur gözlü şarkısı hakkında. Ege Ekspres Gazetesi, s. 4.
Gazete kupürlerine ulaşmamız konusunda desteklerini esirgemeyen Sevgili Âkif Genç‘e sonsuz teşekkürler…
Rüştü Şardağ 