İzmir’e son defa birbiri peşi sıra gelen yerli filmlerimizde bir terakki beklerken şahit olduğumuz gerilik ve kalite düşüklüğüne üzülmeyeniniz var mı? Bu işi kolay ve kestirme kazanç yolu sayan film yapımcılarının giriştiği teşebbüslerin, halkımızın içtimai seviyesini mütemadiyen düşürmekte olduğunu görmedeyiz. Bir iki müteşebbisin bir kaç bin lirası, bir film operatörü ile buluşuverince her şey oldu, bitti sanılıyor. İşin mevzusu, teknik seyrin artistik tavırlara intibakı, fakirane de olsa mantıki dekor değişmeleri, figürlerde ve figüranların ortaya çıkmasında inandırıcı zaruret bulunması gibi hususlar hemen bir çok filmcilerimize serçe parmaklarıyla kulaklarını kaşımak kadar kolay ve basit görünüyor.
Bir defa mevzular, tarihin malûm mevzuları. Bin defa bilinen casusluk vakaları, realitede örneğini gördüğümüz eroin mücadeleleri gibi şeyler. Eğer bütün bunlardan biri değilse, mutlaka soğuk neva ilanı aşklardır. Ya bu mevzular bitince ne olacak? Bu zatlar neden bir sanat adamının rejisine veya senaryosuna lüzum görmezler? İstavrit avlayanın, kılıç avı ile uğraşmaya kendinde yetki bulmadığı bir devirde sanattan nasibi olmayan müteşebbislerin ya kendileri tarafından uydurulan veya çoluk çocuk kaleminden çıkmış eserlerle iktifa etmeleri acı değil mi? Batı filmlerinde, her gün muhayyelenin büyük projektörü ile hayata eğilen sanatkârların yarattıkları mevzular işleniyor.
Gerçi son yıllarda kalitesi yükselmiş bir iki film seyretmedik değil. Fakat bunlar da film olmaktan çok, tiyatro mahiyetinde eserlerdir ve sahneden perdeye atlayamamış kimselerin ferdi maharetlerinden ibarettir. Beklenmedik yerde öpüşme; lüzumu yokken ağlaşma; damdan düşer gibi göbek atma; kurtulmak mümkün iken ölme; ölmek gerekirken kazık gibi hayatta kalma…
İşte ehliyetsiz ellerde kalmış yerli filmlerimizden pek çoğunun hazin panoraması!..
Şardağ, R. (1953, Nisan 20). Günübirlik/Yine yerli film… Ege Ekspres Gazetesi, s. 2.
Gazete kupürlerine ulaşmamız konusunda desteklerini esirgemeyen Sevgili Âkif Genç‘e sonsuz teşekkürler…
Rüştü Şardağ 