Medrano sirkinin şehrimize yapıştırdığı afişleri gördünüz mü? Sanki müşterilerini sadece İtalyanlardan temin edecekmiş gibi, “Circo Medrano” diye başlamış… İtalyanca devam etmiş, gitmiş… Kendilerine bir hayli dövizimizi bırakacak kadar cömert davrandığımız bu cambazlar gurubu, “senin olsun paran” der gibi, Türklerin hâkim olduğu bir ülkenin duvarlarını saygısız kâğıt afişleriyle dolduruyor. Neden bunu yaparlar? Eğer her dildeki müşterilerini celbetmek maksatları var idiyse, bu şehirde ikamet eden ve kendi aralarında Musevice, Yunanca, Fransızca konuşan diğer ekalliyetlere mensup Türk vatandaşlarına da hitap etmeli, onların dili ile de bir şeyler yazmalı değil midirler? Bunu yapamadıklarına ve Türkiye’de Anayasamıza göre hâkim olan dil Türkçe olduğuna göre, -velev ki kanunlarımızca bir ceza terettüp etmesin- saygısızlığın en büyüğü işlenmiş demektir ve bu demektir ki “haydi İtalyan vatandaşlar, yalnız sizin için geldik; siz buyurun!” O takdirde bizim de: “Öyle ise İzmirde yaşayan diğer bütün vatandaşlar! sizin için gelmeyen, sizi hiçe sayan bu saygı noktasından mustarip adamların kasasına paralarınızı doldurmakta fazla tehalük göstermeyin.” demek hakkımız değil mi?
Millet olarak Akdeniz ikliminin sağladığı incelik ve sıcak kalpliliğe sahip olan, asırlardan beri nazik ve adap tanır kimseler olarak bilinen İtalyan milletini, öyle görüyorum ki bu saygısız canbazbaşılar temsil etmekten çok uzaktırlar.
Ne sanmışlardır? Yoksa kendilerini mütareke devri Türkiyesinde mi zannetmektedirler? Onların bu saygısızlığını İzmir halkının cevapsız bırakmayacağına, bu vahşi hayvan muallimlerine saygılı bir âlakasızlıkla medenî bir karşılık vereceklerine kesin emniyetim var. bekleyin , göreceksiniz, bu gafletinizden ne çıkar; Circo Medrano’cular!…
Şardağ, R. (1952, Ağustos 18). Günübirlik/Circo Medrano. Yeni Asır, s. 3.
Gazete kupürlerine ulaşmamız konusunda desteklerini esirgemeyen Sevgili Âkif Genç‘e sonsuz teşekkürler…
Rüştü Şardağ 